İş ilişkisinin sona ermesi çoğu zaman beklenmedik bir anda gelir ve kısa süreler içinde önemli kararlar vermeyi gerektirir. Fesih bildiriminin nasıl yapıldığı, imzalanan belgeler ve çalışma kayıtları, hangi alacakların istenebileceğini doğrudan etkiler.
Büromuz işçilere tazminat ve alacak taleplerinde; işverenlere ise iş sözleşmelerinin hazırlanması, savunma alma ve fesih süreçlerinin hukuka uygun yürütülmesi konularında destek verir.
Destek verdiğimiz konular
Kıdem ve ihbar tazminatı
Fesih nedenine ve çalışma süresine göre tazminat hakkının belirlenmesi; giydirilmiş ücret üzerinden hesaplanması ve talep edilmesi.
İşe iade
Geçerli bir neden gösterilmeden yapılan fesihlerde arabuluculuk ve dava yoluyla işe iade ile boşta geçen süre ücretinin istenmesi.
Ücret ve fazla çalışma
Ödenmeyen maaş, fazla mesai, hafta tatili, genel tatil ve yıllık izin ücreti alacaklarının hesaplanması ve tahsili.
İş kazası ve meslek hastalığı
Maddi ve manevi tazminat talepleri ile SGK süreçlerinin birlikte yürütülmesi.
Psikolojik taciz (mobbing)
Sistematik baskı ve yıldırma davranışlarına karşı haklı fesih ve tazminat talepleri.
İşverenlere danışmanlık
İş sözleşmeleri, işyeri yönetmelikleri, savunma alma ve fesih süreçlerinin mevzuata uygun yürütülmesi.
Süreç nasıl ilerler?
Kayıtların toplanması
Sözleşme, bordro, banka dökümleri, SGK hizmet dökümü ve yazışmalarla çalışma ilişkisinin resmi çıkarılır.
Alacak hesabı
Kıdem, ihbar, fazla çalışma ve izin alacakları ön hesapla belirlenir.
Zorunlu arabuluculuk
İşçi alacakları ve işe iade taleplerinde dava açmadan önce arabulucuya başvurulur; anlaşma sağlanırsa son tutanak ilam niteliğindedir.
İş mahkemesinde dava
Arabuluculukta anlaşma sağlanamazsa dava açılır; tanıklar ve bilirkişi incelemesiyle alacaklar belirlenir.
Tahsil
Karar ya da anlaşma uyarınca ödeme yapılmazsa icra yoluyla tahsil süreci başlatılır.
Bilinmesi gereken süreler
| Konu | Süre | Ne zaman başlar? |
|---|---|---|
| İşe iade için arabulucuya başvuru | 1 ay | Fesih bildiriminin tebliğinden itibaren |
| Arabuluculukta anlaşılamazsa işe iade davası | 2 hafta | Son tutanağın düzenlendiği tarihten itibaren |
| İşe iade kararından sonra işe başlama başvurusu | 10 iş günü | Kesinleşen kararın tebliğinden itibaren |
| Kıdem, ihbar, ücret, fazla mesai ve izin alacakları | 5 yıl | Sözleşmenin sona ermesinden; ücret alacaklarında her ödeme gününden itibaren |
| Ahlak ve iyi niyete aykırılık nedeniyle derhâl fesih | 6 iş günü | Olayın öğrenilmesinden itibaren (her hâlde olaydan itibaren 1 yıl) |
Tablodaki süreler genel kurallara göre hazırlanmıştır. Sürenin başlangıcı ve hesaplanması somut olaya göre değişebileceğinden, süre sonuna bırakmadan bir avukata danışmanız önerilir.
Görüşmeye gelirken
Aşağıdaki belgelerden elinizde olanları görüşmeye getirmeniz, ilk değerlendirmenin daha hızlı ve isabetli yapılmasını sağlar. Hepsinin eksiksiz olması gerekmez.
- İş sözleşmesi ve varsa ek protokoller
- Fesih bildirimi ya da istifa dilekçesi
- Bordrolar ve maaşın yattığı banka hesap dökümleri
- SGK hizmet dökümü (e-Devlet)
- Mesai, vardiya ve izin kayıtları, işyeri yazışmaları
- Tanık olabilecek çalışma arkadaşlarının bilgileri
İş Hukuku hakkında sık sorulan sorular
İstifa eden işçi kıdem tazminatı alabilir mi?
Kural olarak hayır; ancak istifa haklı bir nedene dayanıyorsa (örneğin ücretin ödenmemesi, fazla çalışmanın karşılıksız bırakılması, sigorta priminin eksik yatırılması ya da psikolojik taciz) kıdem tazminatı hakkı doğar. Emeklilik için yaş dışındaki şartları tamamlayanlar, askerlik nedeniyle ayrılanlar ve evlendikten sonra bir yıl içinde ayrılan kadın işçiler de kıdem tazminatı alabilir. Fesih bildiriminde nedenin açıkça yazılması önemlidir.
İbraname imzaladım, yine de alacak isteyebilir miyim?
İbranamenin geçerli olması için sözleşmenin sona ermesinden en az bir ay sonra düzenlenmesi, alacağın türü ve miktarının açıkça yazılması ve ödemenin tam olarak banka aracılığıyla yapılması gerekir (Türk Borçlar Kanunu m. 420). Bu şartları taşımayan ibraname kesin hükümsüzdür; yapılan gerçek ödeme ise makbuz olarak dikkate alınabilir.
Kıdem tazminatı nasıl hesaplanır?
Her tam çalışma yılı için 30 günlük brüt ücret üzerinden hesaplanır; yıldan artan süreler oranlanır. Hesapta yalnızca çıplak ücret değil yemek, yol, ikramiye gibi süreklilik gösteren ödemeler de dikkate alınır. Tazminat, ödeme tarihinde geçerli kıdem tazminatı tavanını aşamaz ve damga vergisi dışında kesinti yapılmaz.
İşe iade davasını kimler açabilir?
Otuz ya da daha fazla işçi çalıştıran bir işyerinde, belirsiz süreli iş sözleşmesiyle en az altı aydır çalışan ve işveren vekili konumunda olmayan işçiler, geçerli bir neden gösterilmeden yapılan fesihlere karşı işe iade talep edebilir. Önce arabulucuya başvurulması zorunludur.
